Dünya’nın dönüş hızındaki değişimler nedeniyle uluslararası zaman sisteminde kullanılan “artık saniye” uygulamasının kaldırılmasına karar verildi. Karar, 28. Ağırlıklar ve Ölçüler Genel Konferansı’nda (CGPM) 15 Ekim 2026’da kabul edildi. Yeni düzenlemenin 20 Mayıs 2027’de yürürlüğe girmesi planlanıyor.
Artık saniye uygulaması neden kaldırılıyor?
Koordinatlı Evrensel Zaman (UTC), dünya genelinde kullanılan temel zaman referansı olarak atomik saatlere dayanıyor. Ancak Dünya’nın dönüşü tamamen sabit bir hızda gerçekleşmediği için UTC ile Dünya’nın dönüşünü esas alan UT1 arasında zaman zaman fark oluşuyor.
1972’den bu yana bu farkın yaklaşık 0,9 saniyeyi aşmaması için gerektiğinde UTC’ye bir “artık saniye” ekleniyordu. Böylece bazı günlerin son dakikasında 60 yerine 61 saniye bulunabiliyordu.
Ancak saniyelik bu düzeltmeler, bilgisayar sistemleri, iletişim altyapıları, uydu navigasyonu ve diğer hassas zaman senkronizasyonu gerektiren teknolojiler açısından teknik sorunlara yol açabiliyor.
UTC ile Dünya’nın dönüşü arasındaki fark büyüyebilecek
Yeni düzenlemeyle UTC’nin Dünya’nın dönüşünü temsil eden UT1’e çok daha sıkı şekilde bağlı tutulması zorunluluğu kaldırılacak.
BIPM’nin kabul edilen düzenlemeye ilişkin açıklamasına göre UTC ile UT1 arasındaki izin verilen maksimum fark 3 bin 600 saniyeye, yani 1 saate çıkarılacak. Böylece artık saniyelerin eklenmesi veya çıkarılması uygulamasına son verilecek.
Bu değişiklik, günlük yaşamda insanların saatlerinin bir anda değişeceği anlamına gelmiyor. Telefon, bilgisayar ve diğer cihazlarda kullanılan saat gösterimleri normal şekilde devam edecek.
Karar 15 Ekim’de kabul edildi
Düzenleme için karar aşamasına gelen süreç, Fransa’nın Versailles kentinde 13-15 Ekim 2026 tarihleri arasında gerçekleştirilen 28. Ağırlıklar ve Ölçüler Genel Konferansı’nda sonuçlandı.
BIPM’nin resmi kayıtlarına göre konferansta, UTC’nin sürekliliğini sağlamak amacıyla gerekli teknik düzenlemeleri içeren 5 numaralı karar kabul edildi.
Yeni sistemin 20 Mayıs 2027’den itibaren uygulanması öngörülüyor.
Günlük hayatta ne değişecek?
Vatandaşların saatlerini değiştirmesi veya telefonlarını yeniden ayarlaması gerekmeyecek. Değişiklik esas olarak küresel zaman senkronizasyonunun teknik altyapısını ilgilendiriyor.
UTC; uydu navigasyonu, telekomünikasyon, finansal işlemler, bilgisayar ağları ve çeşitli dijital altyapılar için ortak zaman referansı olarak kullanılmaya devam edecek.
Yeni sistemle amaç, zaman standardında tek tek saniyelik düzeltmeler yapılmasından kaynaklanabilecek teknik sorunları azaltmak ve küresel zaman ölçümünü daha sürekli bir yapıya dönüştürmek.
Bununla birlikte Dünya’nın dönüşü izlenmeye devam edecek. Değişen nokta, bu dönüş ile atomik saatlere dayalı UTC arasındaki farkın eskisi gibi saniye seviyesinde tutulması zorunluluğunun kaldırılması olacak.
Leave a Reply